Nöbetçi Eczaneler
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Basmane semtine adını veren basma üretim kültürünü yeniden canlandırmak için önemli bir projeyi hayata geçirdi. Türk Kadınlar Birliği İzmir Şubesi ve İZKA ortaklığıyla yürütülen “Basmane’de Yeniden Basma Atölyesi” projesi kapsamında, Pazaryeri Mahallesi’ndeki Fatma–Mustafa Hasdemir Binası bir Basma Deneyim Atölyesi’ne dönüştürüldü.
Kadınlar ve çocuklar, bölgede köklü bir geçmişi bulunan basma sanatını uygulamalı olarak deneyimledi.
Kadınlara ekonomik bağımsızlık hedefi
Proje ile hem kadınların ekonomik bağımsızlıklarına katkı sunulması hem de Basmane’nin eski üretim kültürünün turizme kazandırılarak bölge ekonomisinin canlandırılması amaçlanıyor. Atölye aynı zamanda ekolojik ve yenilikçi üretim modellerinin gelişmesine öncülük etmeyi hedefliyor.
“İzmir’in desenlerine sahip çıkmak istiyoruz”
İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültürel Mirasın Yönetimi ve Tanıtımı Şube Müdürü Ayşegül Güngören, basma üretiminin Basmane’de 18. yüzyıl ortalarında başladığını belirtti. Osmanlı döneminde aile işi olarak başlayan üretimin zamanla loncalara dönüştüğünü söyleyen Güngören, şu ifadeleri kullandı:
“Basmane’nin kültürel hafızasını yeniden görünür kılmak, üretim biçimleriyle ilgili deneyim oluşturmak ve İzmir’in desenlerine sahip çıkmak istiyoruz. Bu atölye, hem mirasın yaşatılması hem de kente özgü bir üretim modelinin gelişmesine katkı sağlayacak.”
“Köklü bir miras yeniden doğacak”
Atölyelerde uzun süredir çalışmalar yürüten heykeltıraş Esen Kesecioğlu, basma sanatının İzmir’de uzun yıllara dayanan bir hikâyesi olduğunu belirterek, “Geleneksel yöntemleri yeniden canlandırmayı hedefliyoruz. Tasarımcılar ve sanatçılarla birlikte basmayı günümüze uyarlayarak yeniden yaşatacağız” dedi.
Kültür, eğitim ve üretim için yeni bir merkez
Basma Deneyim Atölyesi; ustalar, zanaatkârlar, bilim insanları, sanatçılar, gençler ve meraklıların buluşacağı bir üretim ve kültür merkezi olarak kurgulandı. Atölye, hem üretim kültürünü yaşatacak hem de geçmişin renkli hikâyelerini gelecek kuşaklara aktaracak.
Basmane’nin İzmir için önemi
Geçmişte basma üretim tesislerinin yoğun olduğu bölge, 18. ve 19. yüzyıllarda İzmir’in ticaret hayatında önemli bir yere sahipti. İzmir’den Avrupa’ya uzanan basma ihracatı kentin uluslararası tanınırlığını artırmıştı.
Cumhuriyet döneminde Sümerbank ve Nazilli Basma Fabrikası üzerinden evrilen bu üretim kültürü, yerel ekonominin dönüşümü açısından da büyük önem taşıyor.
Projenin ortakları
Proje, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi ve Tanıtımı Dairesi Başkanlığı koordinasyonunda; Sosyal Hizmetler, Kadın ve Aile Hizmetleri ile Kültür ve Sosyal Hizmetler daire başkanlıklarının ilgili birimleri, Türk Kadınlar Birliği İzmir Şubesi ve İZKA ortaklığıyla yürütülüyor.