İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay öncülüğünde başlatılan “Dönüşüme Evde Başla” projesi kapsamında, evsel organik atıkların kaynağında ayrıştırılarak toprağa kazandırılması hedefleniyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülen projede, gönüllü hanelere ücretsiz bokaşi kompost setleri dağıtılacak.
Özel kovalarla gerçekleştirilecek uygulamada; yemek artıkları, sebze ve meyve kabukları, yumurta kabukları ve bitkisel atıklar, oksijenin sınırlı olduğu ortamda yararlı mikroorganizmalarla fermente edilerek komposta dönüştürülecek.
Sera gazı azalacak, toprak zenginleşecek
Evlerde oluşan organik atıkların çöpe gitmeden değerlendirilmesiyle, kent genelinde sera gazı salımının azaltılması hedefleniyor. Aynı zamanda elde edilen kompost sayesinde toprağın besin değeri artırılarak daha güvenli ve sürdürülebilir gıda üretimine katkı sağlanacak.
Tugay: “Toprağı da tarımı da kurtarabiliriz”
Projenin önemine dikkat çeken İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, atık ayrıştırmanın öncelikli bir çevre politikası olduğunu vurgulayarak şunları söyledi:
“Can çekişen toprağın kurtuluşu bizim elimizde. Depolama alanlarına ya da yakma tesislerine gönderdiğimiz çöplerin içindeki en değerli kısım olan organik atıkları doğru değerlendirerek toprağı da tarımı da kurtarabiliriz.”
Daha önce ambalaj atıkları için başlatılan ayrıştırma çalışmalarını hatırlatan Tugay, organik atıklar için de yeni bir adım attıklarını belirterek, “Bu çalışmaya katılmak isteyen hemşehrilerimizin bizi aramasını bekliyoruz. Bu güzel şehrimizi hep birlikte koruyalım, hep birlikte daha yaşanabilir hale getirelim” dedi.
Pilot uygulama Konak’ta başladı
Projenin ilk uygulaması Konak ilçesi Kültür ve Alsancak mahallelerinde başlatıldı. Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı ekipleri, pilot bölgede sahaya inerek vatandaşlara bokaşi kompost seti ve kullanım süreci hakkında bilgilendirme yaptı.
Gönüllülük esasına dayalı yürütülecek projeye katılmak isteyen İzmirliler, Alo 153 Hemşehri İletişim Merkezi (HİM) üzerinden başvuruda bulunabilecek.
Üretilen kompost toprağa kazandırılacak
Vatandaşlar, evde ürettikleri bokaşi kompostu; bahçelerinde, büyük saksılarda, apartman ve site bahçelerinde değerlendirebilecek. Dileyenler kompostu park ve piknik alanlarında doğaya bırakabilecek ya da bahçesi olanlara hediye edebilecek.
Kendi imkânlarıyla değerlendirmek istemeyen yurttaşların kompostları ise İzmir Büyükşehir Belediyesi ekipleri tarafından toplanarak park, bahçe ve tarımsal alanlarda toprak iyileştirici olarak kullanılacak.
Kokusuz, pratik ve apartman yaşamına uygun
Bokaşi kompost sistemi; koku, sinek ve haşere oluşturmadan, kapalı kovalar içinde gerçekleştirilen çevreci bir yöntem olarak öne çıkıyor. Oksijensiz ortamda gerçekleşen fermantasyon sayesinde organik atıklar çürümeye bırakılmadan değerlendiriliyor.
Apartman yaşamına uygun olan sistem, günlük kullanımda kolaylık sağlarken süreç sonunda elde edilen fermente ürün toprağın yapısını güçlendiriyor. Ayrıca fermantasyon sırasında oluşan bokaşi sıvısı, seyreltilerek doğal sıvı gübre olarak da kullanılabiliyor.
Bokaşi nedir?
Japonca kökenli olan bokaşi, “fermente organik madde” anlamına geliyor. Geleneksel komposttan farklı olarak yiyecek atıkları oksijensiz ortamda özel mikroorganizmalarla fermente ediliyor.
Bokaşi yöntemi; sera gazı salımını azaltıyor, toprağın mikrobiyel yapısını güçlendiriyor, su tutma kapasitesini artırıyor ve kimyasal gübre kullanımını azaltarak daha verimli ve sağlıklı tarımı destekliyor.

