Nöbetçi Eczaneler
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde yürütülen “kooperatif soruşturması” kapsamında açılan davanın üçüncü duruşması bugün Aliağa Adliyesi’nde görülecek. Aralarında eski İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, eski CHP İzmir İl Başkanı Şenol Aslanoğlu, İZBETON’un eski Genel Müdürü Heval Savaş Kaya ve eski Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Barış Karcı’nın da bulunduğu toplam 65 sanık yeniden hâkim karşısına çıkacak.
İZBETON ihaleleri ve kooperatif ilişkileri mercek altında
Dava, İZBETON A.Ş.’nin bazı ihaleleri ile kooperatif bağlantılarına yönelik iddialar üzerine yürütülen soruşturmanın ardından açılmıştı. Kamuoyunda “kooperatif davası” olarak bilinen dosya, iddiaların kapsamı nedeniyle kritik bir önem taşıyor.
Tutuklu 3 sanık için kritik karar bekleniyor
Bir önceki duruşmada, tutuklu sanıklar Barış Karcı, Heval Savaş Kaya ve Tunç Soyer için tutukluluk halinin devamına hükmedilmişti. Aynı duruşmada Hüseyin Şimşek, Cihangir Lübiç ve Şenol Aslanoğlu ise ev hapsi şartıyla tahliye edilmişti.
Bugünkü duruşmada, tutuklu üç isim hakkında mahkemenin nasıl bir karar vereceği merak konusu.
Operasyonla başlamıştı
Geçtiğimiz temmuz ayında düzenlenen operasyonla gözaltına alınan Soyer, Aslanoğlu, Kaya ve diğer şüphelilerden 11’i tutuklanmış, süreç içinde bazı isimler adli kontrolle serbest bırakılmıştı. Mahkeme heyeti, önceki oturumlarda Soyer’in tutukluluğunun devam etmesine karar vermişti.
65 sanıklı dava yeniden görülüyor
Bugün görülecek duruşmada tüm gözler mahkeme heyetinin tutuklu sanıklar hakkında vereceği kararda olacak. Dosyada, 65 sanıktan 3’ü tutuklu olarak yargılanmayı sürdürüyor.
Kaya ile Bezirci arasında tartışma
Davada İş Alemi Yeni Yaşam Konut Yapı Kooperatifi mağduru Sonay Bezirci ile tutuklu sanık Heval Savaş Kaya arasında tartışma yaşandı. Bezirci, “Karabağlar Belediyesi ruhsat vermedi. Büyükşehir Belediyesi de ruhsat vermedi. İZBETON ile Büyükşehir arasında işleyişte usulsüzlük tespit ettik. İnşaatların geç tesliminden kaynaklı mağduruz. Şikayetçiyiz. Çevre, Şehircilik Bakanlığı İZBETON’a talimat verdi ve inşaatlar durdu” dedi. Bezirci, şikayetçi olduğunu dile getirdi.
‘Algı ile bu noktadayız’
Tutuklu sanık Heval Savaş Kaya ise yanıt olarak, “Çevre Şehircilik’in böyle bir tespiti yok. Uzundere’deki kooperatif Çevre Şehircilik tarafından durduruldu mu? Hayır. Örnekköy 3 ve 4. Etap durduruldu. Büyükşehir Belediyesi’nden verilen talimat ile yapılan bir iş bu. İnşaatlar zamanında teslim edilseydi şikayetçi olacak mıydı? Hayır. Algı ile bu noktadayız. Bu algı değişmeli. Ruhsat sahibi kim? Büyükşehir’de ruhsatları kim takip ediyor? Büyükşehir takip eder” ifadelerine yer verdi.
‘Ruhsatı zamanında vermeyen İZBETON’
Bezirci’ye soru soran sanık avukatı, “Kooperatif Başkanı iş yapmasından şikayetçi. Kendi kendinizden mi şikayetçisiniz?” dedi.
Bezirci ise yanıt olarak, “Ruhsatların geç verilmesinden kaynaklı bir sorunumuz var. Ruhsatı zamanında vermeyen ve yer tespiti yapmayan İZBETON. İlk ruhsatın alınması 8-9 ay sürdü” dedi.
Düşmekten çok düşürüldük
“Mağdurlardan İş İnsanları Gaziemir Yapı Kooperatifi Başkanı Ali Alpyavuz ise, “Emrez’de 2015 yılından bu yana belediyenin çalışma yaptığını ve bölgenin geniş çaplı dönüşeceğini gördüm. Büyükşehir bu arsayı Milli Emlak’tan aldı ve bu arazide kooperatif aracılığıyla kentsel dönüşüm çalışması yapma kararı aldı. ‘Büyükşehir garantörlüğünde’ diye bir söylemde bulunuldu. Bu, bende güven duygusu uyandırır. Bu projeye yatırım yaptım. Ben Büyükşehir’in inşaat yapacağını sandım ama sistem farklıymış. Biz Büyükşehir’den iş almışız. Bunu bilmiyordum. Biz kooperatif olarak aslında alt taşeronmuşuz. Düşmekten çok düşürüldük. Şantiye alanında Büyükşehir ve İZBETON’un panoları vardı. Satış ofisleri de aynıydı. İlk genel kurulda bize zeminde sorun çıktığını ve İZBETON’un buraya toprak taşıyacağı söylendi. O dönem deprem oldu ve tüm araçlar deprem bölgesine gitti. Deprem sonrasında da inşaatlar yürümedi. Bu işi İZBETON’un yapması gerekiyordu. Yerel basında usulsüzlük haberleri gördüm. Sonrasında Büyükşehir Meclisi’nde bu işe rantın bulaşmadığını, inşaatların süreceğini ve belediyenin üzerine düşeni yapacağını aktardılar. Ben de bu işin belediye tarafından yapılacağı algısı oluştu. Başkan olduğum zaman mühürleme oldu. Zaten inşaat 4-5 aydır durmuştu. Yaptığımız araştırmalarda ihalelerde sıkıntılar vardı. Karar defterinde ihaleye çıkılması kararı alınmış. Broşürlerde İZBETON denetimi diye sürekli vurgulandı. Ödemeleri yapmamıza rağmen herhangi bir işlem yapılmadı. Çalışma takvimi var. Yüzde 30 olması gerekirken inşaat yüzde 1’miş. Ödemeler yapıldı ve bitti. İZBETON bu işe müdahale etseydi üyelerin zararları büyümeyecekti. Projede orta alan, yeşil alan havuz olarak belirlenmiş. Sonrasında bizim haberimiz olmadan villaya çevrilmiş. İmar Kanunu’na aykırı olarak Büyükşehir yapı denetimi yapmış ve izin vermiş. O dönemin yöneticilerine çok ucuz rakamlara verilmiş. Biz inşaatımıza odaklandığımız için buraya dava açmadık. Suç duyurusundan gelecek sonucu bekliyoruz.” dedi.
Bu esnada tutuklu sanıklar ile kooperatif başkanı arasında tartışma yaşandı.
Bana vaat edilen ev verilmedi
Örnekköy Yaka City üyesi Ceren Okur, “Daha önce yönetim kurulu üyeliği olmadı. Ev sahibi olabilmek için üye oldum. Her yerde billboardlar vardı ve Büyükşehir garantörlüğünden bahsediliyordu. Alsancak’taki ofise uğradım. ‘Zamanında evi alabilecek miyim?’ diye sorduğumda ofiste dalga geçer gibi ‘Büyükşehir Belediyesi garantörlüğü var’ dediler. İnşaat ilk başta çok hızlı ilerliyordu. Ödemelerimi düzenli yapıyordum. Bir zaman sonra inşaatın durduğunu fark ettim. Bir kooperatif üyesi beni arayarak ‘Ödeme yapma’ diye uyardı. Yatırdığımız paraların inşaata gitmediğini fark ettik. Suç duyurusunda bulunduk. Bana vaat edilen ev verilmedi. Birileri menfaat elde ettiyse araştırılsın, şikayetçiyim. Genel kurula katıldım ve ibra verdim” dedi.
Hakim mağdura, “Durdurulduğunu ne zaman gördünüz?” diye sordu.
Okur ise, “2024’te inşaat ilerlemiyordu” diye yanıt verdi.
Dolandırıcılığa iştirak için mi yaptınız?
Sanık avukatı Murat Aydın, “İnşaat ilk başlarda hızlı ilerleyince tavsiye ettim dediniz. Siz bunu dolandırıcılığa iştirak etmek için mi yaptınız?” diye sordu.
Ceren Okur ise, “Garantör Büyükşehir olduğu ve inşaatlar hızlı ilerlediği için arkadaşlarımıza tavsiye ettim ama alan olmadı. Bana satış ofisinde garantörün İzmir Büyükşehir Belediyesi, kooperatif yöneticilerinin de CHP’li olduğu söylendi. Arsa sahiplerinin evlerini yaptırarak ev sahibi olacaktık; arsa sahiplerine birer daire yapılacaktı” dedi.
“Bu bir CHP projesi, herkesi alamayız!”
Uzundere 3. Etap kooperatif üyesi Emrah Sönmez, “2022 yılında satış ofisinden üye oldum. Belediyeye güvendim. İZBETON ile olan sözleşmede kooperatifin ticari alan mevzusu vardı. Genel kurulda satış izni istendi. Ticari alanın arsa satışı 300 milyondu sanırım. Biz onay vermedik, araştırdık ve kooperatifin satış yetkisi yokmuş. O arsanın 800 milyon gibi bir rakama satışa çıkarılacağını duyunca panik olduk. Yönetim kurulu başkanı Özlem Hanım’ı ziyaret ettik. Mavi diye bir eksper firmasından fiyat alındı. 2 milyona yakın ödeme çıkıyordu. Özlem Hanım ‘Araştıralım’ dedi. İnşaat neden ilerlemiyor? İZBETON bize yer vermiyor. CHP’nin bir projesi ve belediye garantörlüğü var. Gazetelerde açılışta Kemal Kılıçdaroğlu ve vekiller vardı. İZBETON kooperatifi, kooperatif ise İZBETON’u suçluyor. Gitmediğimiz yer kalmadı. Herkes birbirini suçluyor. Bizim inşaat yüzde 5 civarındaydı. 33 ayda teslim edeceklerdi. Şu anda binlerce mağdur var. Büyükşehir ‘Problemi çözüyoruz’ gibisinden bir resim çiziyor. Kooperatifte bir sürü olay dönmüş. Genel kurul öncesinde üye yapıyorlar, sonra üyeleri siliyorlar. Suç işlediklerini söyledim. Hiç tanımadığımız 18-20 yaşlarında mafyavari insanlar genel kurulda vardı. Genel kurulda ibra etmedik. Bilgisayarlardaki kayıtlar da silinmiş. Denetçi olan belediye ile ilgilendik. Belediyenin yarattığı kooperatife üye olduk. Genel kurulda her şey oldubittiye getirildi. Kimse bir şey anlamadı. Bir organizasyonun içindeydik. Ticari alanı Merter diye bir firma almış. Biz üyeler kıyameti kopardık. Avukat ile anlaşıp dava açacaktık. Kooperatif 8 milyonluk ihaleyi iptal etti. Bazı ihaleler adrese teslim yapıldı. Kapasitesi yüksek firmalarla neden anlaşmadığımızı sorduğumuzda ‘Bu bir CHP projesi, herkesi alamayız’ dediler. Özlem Hanım ‘Araştıralım’ dedikten sonra panikle ihaleye çıkıldı. Benim arkadaşım da üye oldu. Arkadaşım Fırat Erkol’dan devir aldı. Kooperatifin alt şirketinin sahibidir. Bu isimlerin hepsi CHP’li. Olay burada kişiler değil. Fırat Erkol rezerv ettiği daireleri 2 milyona satıyor. 1 milyonu kooperatife gönderip 1 milyonu cebine atıyor” dedi.
Tutuklu sanık Heval Savaş Kaya söz alarak Emrah Sönmez’e yanıt verdi. Kaya, “İhalelerde usulsüzlükten bahsedildi. İhalede ve genel kurullarda Büyükşehir çalışanı gördü mü? İZBETON ve Büyükşehir’e güvendik diyor. Denetim kapsamını biliyor mu?” dedi.
Mağdur Sönmez, “Bilgim yok” ifadelerini kullanınca Kaya, “Onun bilinçsizliğinin cezasını biz mi çekeceğiz?” şeklinde konuştu.
Mağdur Sönmez, “Bilinçli değildim. Yaka City ve Örnekköy’ün panolarında İZBETON yazıyor” deyince Kaya, “İZBETON inşaatın kalitesini denetler, muhasebeyi denetlemez. Kooperatif hesabında para var mı?” diye sordu.
Sönmez ise, “Devraldığımızda 300 milyon vardı. Şu an 400 milyon TL var” dedi.
Mahkeme başkanı ise söz aldı, Sönmez’e yönelerek “İnşaatlar neden durduruldu? Sözleşmeden kaynaklı mı devam etmiyor?” sorusunu sorunca Sönmez, “Biz de onu merak ediyoruz. Burada kandırmacalar var” deyince salonda gülüşmeler başladı. Bu esnada mağdur avukatı, “Neden gülüyorsunuz, gülünecek ne var? Bu insanlar mağdur. Mahkeme gülenlere müdahale etsin” deyince mahkemede tartışma yaşandı.
Bu esnada Soyer’in avukatı Murat Aydın, Emrah Sönmez’e sorular iletti. Sönmez ile Aydın arasında şu diyaloglar yaşandı:
Aydın: Kooperatife katıldığınız genel kurulda denetim kurulu raporları okundu mu?
Sönmez: Okundu ancak katılımcıların yüzde 5’i ne olduğunu anlamıştır.
Aydın: Yüzde kaçının bildiğini tespit edebilir mi kendisi peki? Bu bir yorum. Denetim raporunda mali duruma ilişkin bilgi var mıydı?
Sönmez: Hatırlamıyorum.
Aydın: Genel kurulda ibra yönünde oy verdiniz mi?
Sönmez: 3 genel kurula katıldım. Son genel kurulda ibra etmedim.
Aydın: Model ile ilgili arsa sahipleri belediyeye tapu vermiş. Kooperatif modeli ile bu insanlara daire verilmek istenmiş. Bunu biliyor muydunuz?
Sönmez: Bir kısmının arsa sahiplerine, bir kısmının bize verileceğini biliyorduk. Bizler çok mağduruz. Belediye bu işi çözmeye çalışıyor. Diğer yandan toprak sahiplerinin zararını bize yüklüyorlar. Kişisel olarak 5 milyon TL zarar var.
CHP İl Başkanı Güç de katıldı
Cumhuriyet Halk Partisi İzmir İl Başkanı Çağatay Güç de duruşmaya katılanlar arasında yer aldı. Güç’ün duruşma öncesinde Tunç Soyer’in eşi Neptün Soyer ile sohbet ettiği görüldü.
Özçelik’in zorla getirilmesi talep edilmişti
İkinci duruşmada savcı mütalaasında Dosyada Ayşe Arzu Özçelik hakkında zorla getirme kararı verilmesini talep etmişti.
Ayşe Arzu Özçelik duruşmaya katıldı ve tanık olarak dinlenecek. Özçelik’in Örnekköy kooperatif inşaatında imalat hataları olduğunu ileri sürerek inşaatları durdurmuştu. Tutuklu ve tutuksuz sanıklar, “Beton rengini beğenmedikleri için 45 gün inşaat durdu. Beton yıkanmadı dediler 45 gün beklettiler” ifadelerine yer vermişti.
Savcılık mütalaasını açıkladı
Duruşmada savcılık makamı mütalaasını açıkladı. Savcı mütalaasında müştekilerin katılma talebinin kabulünü, bilirkişi raporunun beklenmesine, gelmeyen sanık ve tanıkların bir sonraki celsede dinlenmesine ve tutuklu sanıkların tutukluluk hallerinin devamını talep etti.
Ortada zarar yok ama buradayız
Savcı mütalaasından sonra savunma yapan tutuklu sanık Barış Karcı, “Şu ana kadar olan aşamalarda dolandırıcılık amacıyla hareket ettiğime yönelik bir durum yoktur. Kimse kendisini yanılttığımı söylemedi. İş yapan müteahhitleri tanımıyorum. Dosyada sadece Mart 2023’te verilen yönetim kurulu kararı ve verdiğim vekaletnameden dolayı yargılanıyorum. Arzu Hanım’ın da söylediği gibi inşaatların iş ve işlemlerini Büyükşehir Belediyesi yapıyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi kamu zararı yoktur tespitini yaptı. Büyükşehir ve İZBETON arasında mali durum olmadığını da görüyoruz. Ortada zarar yok ama biz buradayız” dedi.
Tanık Ayşe Arzu Özçelik’in görevden ayrılması ile ilgili süreçte aralarında geçen diyalogu da açıklayan Karcı, “Kendisine değer verdiğimiz için görüştük. Teşekkür ettik. Kendisine şirketlerde yönetici olarak devam edebileceğini söyledik. Aramızda samimi bir diyalog geçti. Kendisi ayrıca 3 ay kadar daire başkanlığı kadrosundaydı. Ben de görevden alındığımda benzer bir görüşme yapmıştım” dedi.
Tutukluluğumu kamuoyu vicdanına anlatamıyorum
Karcı savunmasının devamında şunları söyledi;
“2024’ün Sayıştay raporunda Büyükşehir Belediyesi kamu zararı olmadığını söylüyor. Kasıt yok. Zenginleşen yok, kamu zararı yok. Kamu kurumları araç olarak kullanılmamış. Yasal dayanağı olan bir devir yapılmış. Bir Sayıştay bulgusunun ilk kez ceza davasına dönüştüğü bir durum var. Tutukluluğumu aileme, sevdiklerime kamuoyu vicdanına anlatamıyorum
Kürsüye Kaya çıktı
Savcı mütalaasından sonra savunma yapan tutuklu sanık Heval Savaş Kaya, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay ve yönetimine sitem etti.
Tunç başkanın haberi varsa kimi dolandırdık?
Heval Savaş Kaya savunmasında, “Dosyada 2 suç var. Temsil ağırlamayla ilgili sanığım. Dosyada temsil ağırlama ile ilgili faturaların sahte olduğuna dair bir durum yok. Resmi hesaplardan firma hesaplarına ödeme yok. Ben ve 2 yardımcım kimi dolandırmışız? Şirketi dolandırmışız. Ne bu şirket? İzmir Büyükşehir Belediyesi. İZBETON, Büyükşehir çatısı altında ve Tunç Başkan, ‘bu harcamalardan haberim var’ dedi. Tunç Başkan haberim var diyorsa kimi dolandırdık? Hile, kandırma yoksa şirket sahibini nasıl dolandırayım?” dedi.
Tugay bizi cezaevinde çürütmek istiyor
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ı hedef alan Kaya, “İkinci konu ise ibra. Genel Kurulu şirket sahibi oylar ve bilançoyu ibra eder. Genel kurul yılın bütçesini koyar. Geçmişi ibra eder, yılın bütçesini hazırlar. Yıllardır bu işi genel kurullar yapar. Bütçeyi gören isim Tunç Soyer. Her şeyi benden daha iyi biliyor. Neyi/kimi kandırdım? İç denetim raporuna dayanarak yapıldı. Cemil Tugay yönetimi, ben istifa ettikten sonra yemeyip içmeyip 3 gün sonra denetim yaptılar. Bizi cezaevinde çürütmek istiyorlar herhalde. İç denetim raporu usulsüz. Savunmamız alınmadı. Teftiş kuruluna bile göndermeden savcılığa gönderildi. Delil olarak bile değerlendirmeniz mümkün değil. Para harcanmış kimse inkar etmiyor. İç denetçi yönetmeliğe atıf yapmış. Bilirkişi ise İZBETON’un genel müdürü dışındaki denetlemelerinde personel ile ilgili yönetmelik uygulanmalı diyor. Genel müdür dışında diyor. Lehime olan bir şey iddianamede neden yazmıyor? Mehmet Alphan Bozan 24 bin TL harcandı diye 84 gün tutuklu kaldı. Sansasyon olsun diye yapıldı. Dosyada Sayıştay diye bir canavar yaratıldı. Sayıştay 5 yılda 4 kez İZBETON’u denetlemiş. 5 yılda temsil ağırlama ile ilgili 1 tane bulgusu yok. 5 yılda 10 milyon TL’lik harcama var. 5 yıllık bütçenin on binde beşi bu harcama. Sayıştay bunu olağan olarak görüyor ve bulgu olarak yazmıyor” dedi.