Kısık ateş

Bir film repliğinde geçti; “her şey kısık ateşte iyi pişer” dedi, esas karakter.

Ben de çağrıştırdığı Latince bir yaşam ilkesi oldu: Festina lente; yavaşça acele et.

Bu çağrı çelişkili mi geldi? İnanın bana gayet tutarlı. Şöyle ki:

Kaplumbağa kabuğunda bir tavşan imgesi gördünüz mü mesela? Salyangoz kabuğundaki tavşan da olabilir. Kanatsız uçan bir kaplumbağa veya yan yana çizilmiş çapa ile yunus da.

Ya kısık alev size ne düşündürür? Kısık ateşte pişmeye bırakılmış soğan gibi mesela. Harlı ateşte çabucak pişsin diye altını açtığımız soğan yanarken, kısık ateşte çok güzel karamelize olmaz mı?

Harlı ateşin beyazı, sarısı, kızıl turuncusu gözümüzü alır ama çoğu zaman yemeği ya çiğ bırakır ya da yakar. Kısık ateşin titrek mavisi dışarıdan bakıldığında hiç pişirmeyecek gibi görünür. Oysa ağır ağır ol-mak-ta-dır.

Festina lente acele etmeden kararlı olmanın yani sakince beklemekten öte sabır, ısrar ve inançla mücadele etmenin tanımıdır.

Kısık ateş; hataları telafiye, yeniden denemeye fırsat tanır.

İnsanlığa ve dünyamıza dair görevlerimizi dünden bugüne, bugünden yarına taşımak için geçmişten devraldığımız bir ritimdir yavaşlayarak acele etmek.

Evrensel eşitliği, özgürlüğü büyük laflar etmek değil, her gün yeniden üretmek mücadelesi mümkün kılmayacak mıdır?

Bu üretim tek başına yapılamaz. Dayanışma, birlik ve mücadelenin ortaklaşmasıyla olanaklıdır. Koşullar olgunlaşmıştır*. O anda ocağın altı açılır.

Ya da tam o anda ateşi harlamamak zorunlu olabilir. Harlamamak derken tencereyi ocaktan indirmemek de bir zorunluluktur. Tercih değil…

Festina lente, beraberlik ister. Farklı hızlarda, aynı yönde… Örgütlenme de bir tercih değil, zorunluluktur.

Festina lente, örgütlü olmanın zorunluluğunu talep eder. Çoğalarak güçlenir. Güçlenerek çoğalır.

Varmak zorunludur. Hızın heyecanına kapılmadan, yavaşlamayı bahane etmeden.

Kısık ateşte ama çiğ bırakmadan…

*“Bir toplumsal düzen, içinde barındırdığı bütün üretici güçler gelişmeden asla yok olmaz; yeni ve daha yüksek üretim ilişkileri de maddi varlık koşulları eski toplumun bağrında olgunlaşmadan ortaya çıkmaz.” (Karl Marx, Ekonomi Politiğin Eleştirisine Katkı, Önsöz)